(Mezopotamya ve Şam Atabegleri)
521-648
Hicri
1127-1250 Miladi
Atabeg İmameddin Zengi,
Melikşahın kölesi Hacip Aksungurun oğludur. Aksungur
1085-1094 (478-487) yıllarında Halepe hakim oldu. Tutuşun
emriyle Melikşaha isyan etti. Zengi 1127 ( 521) yılında
Tutuş tarafından Musul valisi yapıldı. Kendisine Bağdat,
Sincar, Cezire ve Harran bağlı idi. Sonra (522) Haleb ve Şama
bağlı diğer şehirleri aldı. Zengi, Haçlılara
karşı Müslüman topraklarını korumasıyla
kendisinden önceki Selahhatine benzetilmektedir. Zengi öldükten
sonra beylik, oğulları, Haçlılar ile savaşan Şam
hakimi Nureddin Mahmud ve Mezopotamya ve Musul hükümdarı
Seyfetdin arasında bölüşüldü. Sonra Şam kolu ortadan kalkmış
ancak Sincar ve Cezirede iki kol daha ortaya çıkarak varlıklarını
sürdürmüştür. Sincar kolu 1221(618) yılında Eyyübilerin
hakimiyetine girdi. Diğerleri Musul Zengilerinin veziri ve kölesi
Luluun hakimiyeti altına girmiştir. Onlardan hiçbiri Moğol
hakimiyetine girmemişlerdir.