127
İkinci bölüm. "Türkmenin yolu"


İLDENİZLİLER (AZERBAYCAN ATABEGLERİ)

 

450-560 Hicri                                             7-1165 Miladi

Şemseddin İldeniz, aslen Kıpçaktır. Kendisi ilim sahibi bir insandır. Atabeglik görevindeki başarısı ve bir çok sultanların oğullarını eğitmesi nedeniyle itibarı oldukça yükselmiştir.

İldeniz, talebelerine devlet yönetimi konusunda bilgiler veren bir atabegdi. Zamanla Azerbaycan’ı hakimiyeti altına aldı ve konumunu güçlendirdi. Oğlu Muhammet ise, kendi sınırlarıyla yetinmeyip, Irak Selçuklularının topraklarını ele geçirmiştir.

Muhammet’ten sonra yerine kardeşi, Kızıl Arslan geçerek “Emirlerin Emiri” ünvanını kazanmıştır. Ancak bağımsızlığını ilan ettiği için öldürülmüştür. Mirasına sahip çıkan iki yeğeni de gururlu olmaları nedeniyle öldürülmüşlerdir.



SALGURLULAR
(Fars Atabegleri)

 

543-686 Hicri                                     1148-1287 Miladi

Salgur, Horasan’a göç ederek nice seferlerden sonra Selçuklu Sultanı Tuğrul Bey’in ordusunda komutan olmuştur. Tuğrul Bey, onu kendi ordusuna komutan tayin etti. Salgur’un neslinden olan Sungur b. Mevdud 1148 (543) yılında Fars vilayetini alarak burada hakimiyetini kurmuştur. Bu Atabeglik yarım asır sürmüştür. Atabeg Sa’d, Harezmşah Muhammed ile yaptığı savaşı kaybetti. İstahr ve Eşkenvan’ı


 127
İkinci bölüm. "Türkmenin yolu"